Zamknij
Wiedza PR - Lobbying

Lobbing po polsku

Piotr Gołębiowski, 2009-10-30 09:57:25

Lobbing po polsku

Ustawa „O działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa” określa zasady wykonywania zawodowej działalności lobbingowej, m.in. zasady jawności, formy jej zawodowej kontroli oraz zasady prowadzenia rejestru podmiotów świadczących usługi lobbingowe. Na dzień dzisiejszy w rejestrze podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową mamy 64 pozycje. Wśród nich znajdują się m.in. kancelarie prawnicze, agencje public relations, różnego rodzaju firmy konsultingowe, stowarzyszenia i fundacje. Przyszłość pokaże, jak będzie rozwijał się rynek usług lobbingowych w Polsce, a praktyka osądzi przydatność ustawy lobbingowej.

Teraz Polska

Termin lobbing etymologicznie wywodzi się od łacińskiego słowa lobbium, lobbia oznaczającego galerię, pasaż. Natomiast spopularyzowany został w ramach języka angielskiego, w którym lobby, oznacza poczekalnie, hall, kuluar w parlamencie, wreszcie wywieranie nacisku.

Chociaż samo pojęcie lobbingu jest dużo starsze, to w uznawanych za ojczyznę lobbingu Stanach Zjednoczonych regulacja prawna dotycząca tej działalności miała miejsce w 1946 roku. Wtedy to bowiem Kongres uchwalił tzw. Federal Regulation of Lobbying Act of 1946 (wielokrotnie
nowelizowany). U naszego zachodniego sąsiada w Niemczech ustawa lobbingowa została przyjęta przez Bundestag 21 września 1972 r. Po wielu latach starań wreszcie i w Polsce doczekaliśmy się ustawy regulującej działalność lobbingową.

Ustawa z 7 lipca 2005 roku (Dz.U. z 2005 r., Nr 169, poz. 1414) „o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa” weszła w życie 7 marca 2006 roku. Jak podaje już artykuł 1, „Ustawa określa zasady jawności działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa, zasady wykonywania zawodowej działalności lobbingowej, formy kontroli zawodowej działalności lobbingowej oraz zasady prowadzenia rejestru podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową”. Lobbingiem wedle słów, ustawy, jest każde działanie „prowadzone metodami prawnie dozwolonymi zmierzające do wywarcia wpływu na organy władzy publicznej w procesie stanowienia prawa”.

Definicja lobbysty, chociaż nie została znalazła się w ustawie, została ujęta w sposób przedmiotowy. Zawodowym lobbystą jest bowiem każdy podmiot (przedsiębiorca lub osoba fizyczna nie będąca przedsiębiorą) podejmujący zarobkową działalność na rzecz osób trzecich w celu uwzględnienia w procesie stanowienia prawa interesów tych osób. Działalność może być prowadzona na podstawie zwykłej umowy cywilnoprawnej. Aby jednak moc wykonywać zawód lobbysty trzeba uzyskać wpis do oficjalnego rejestru, tzw. rejestru podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową. Wpis dokonywany jest na podstawie zgłoszenia osoby zainteresowanej. Zgłoszenie powinno nastąpić na urzędowym formularzu, który określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 lutego 2006 roku „w sprawie rejestru podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową”. Opłata za wpis wynosi 100 złotych. Rejestr jest prowadzony przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej (obecnie MSWiA). Zawiera on m. in. „firmę, siedzibę i adres przedsiębiorcy wykonującego zawodową działalność lobbingową albo imię, nazwisko i adres osoby fizycznej niebędącej przedsiębiorcą wykonującej zawodową działalność lobbingową”. Co istotne, rejestr jest jawny. Ponadto, podmioty, które chcą zajmować się zawodowym lobbingiem, koniecznie powinny się zarejestrować. W przeciwnym wypadku mogą spotkać się z karą pieniężną nakładaną w drodze decyzji administracyjnej przez MSWiA. Wysokość kary wynosi od 3 nawet do 50 000 tysięcy złotych. Dodatkowo, kara może być nakładana wielokrotnie, jeżeli zawodowa działalność lobbingowa jest kontynuowana bez wpisu do rejestru. Warto, więc mieć to na uwadze.

Działalność lobbingowa może być wykonywana zarówno w siedzibie urzędu obsługującego organ władzy publicznej oraz, co ważniejsze, na terenie obydwu izb parlamentu – Sejmu i Senatu. Mankamentem, który w rozmowie z „Marketingiem Politycznym” podkreśla Arkadiusz Protas (zob. s. 23) jest to, że w ramach kontroli działalności lobbingowej organy władzy publicznej, a w szczególności kierownicy urzędów obsługujących organy władzy publicznej oraz ich pracowników, są zobowiązane do szczegółowego dokumentowania podejmowanych kontaktów przez osoby takową działalność prowadzące. Dodatkowo, kierownicy urzędów obsługujących organy władzy publicznej opracowują raz w roku (do końca lutego) raport dotyczący działań podejmowanych przez lobbystów wobec organów władzy publicznej w roku poprzednim.

Procedura

Na Radzie Ministrów ciąży obowiązek przygotowywania raz na sześć miesięcy tzw. programu prac legislacyjnych zawierającego m. in.: powody regulacji danej materii, istotę zagadnienia objętego pracami legislacyjnymi, czy organów odpowiedzialnych za opracowanie projektów danej ustawy (zarówno Prezes Rady Ministrów, Rada Ministrów, jak i poszczególni ministrowie przygotowują swoje programy prac legislacyjnych dotyczące projektów rozporządzeń). Program jest przedstawiany sejmowi, a także podlega udostępnieniu w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP). Zgodnie z artykułem 7 ust. 1 „Z chwilą udostępnienia w Biuletynie Informacji Publicznej programów prac legislacyjnych […] albo w przypadku, gdy projekt nie był zawarty w programie prac legislacyjnych, z chwilą udostępnienia projektu w Biuletynie Informacji Publicznej każdy może zgłosić zainteresowanie pracami nad projektem ustawy lub rozporządzenia. Zgłoszenie, o którym mowa w ust. 1 wnosi się na urzędowym formularzu do organu odpowiedzialnego za opracowanie projek u ustawy albo rozporządzenia (ust. 2)”. Tryb zgłaszania zainteresowania pracami nad projektami ustaw lub rozporządzeń doprecyzowuje rozporządzenie rady ministrów z dnia 26 stycznia 2006 roku „w sprawie zgłaszania zainteresowania pracami nad projektami aktów normatywnych”. Wnosi się je na urzędowym formularzu, który stanowi załącznik do rozporządzenia. Wedle art. 7 ust. 4. ustawy, „Podmiot dokonujący zgłoszenia, […], podaje w zgłoszeniu:

1) imiona i nazwiska oraz adresy osób uprawnionych do reprezentowania tego podmiotu w pracach nad projektem ustawy lub rozporządzenia;

2) jeżeli występuje na rzecz osoby prawnej – nazwę i siedzibę tej osoby;

3) jeżeli występuje na rzecz podmiotu innego niż osoba prawna – odpowiednio, jego imię i nazwisko oraz adres albo jego nazwę i siedzibę;

4) interes, który w odniesieniu do danej regulacji zamierza chronić oraz rozwiązanie prawne, o którego uwzględnienie będzie zabiegać.

Do zgłoszenia […] załącza się:

1) w przypadku, gdy podmiot dokonujący zgłoszenia występuje w ramach zawodowej działalności lobbingowej – zaświadczenie o wpisie do rejestru, o którym mowa w art. 11 ust. 8;

2) w przypadku, gdy podmiot dokonujący zgłoszenia, występuje na rzecz osoby prawnej zarejestrowanej w Krajowym Rejestrze Sądowym –wyciąg z Krajowego Rejestru Sądowego dotyczący tej osoby prawnej (ust. 5).”

Wysłuchanie publiczne (public hearing)

Zgodnie z art. 8 ust.1, cytowanej ustawy, „Po wniesieniu projektu ustawy do Sejmu może zostać przeprowadzone, na zasadach określonych w regulaminie Sejmu, wysłuchanie publiczne dotyczące tego projektu. Podmiot, który zgłosił zainteresowanie pracami nad projektem ustawy może, na zasadach określonych w regulaminie sejmu, wziąć udział w wysłuchaniu publicznym dotyczącym tego projektu (ust. 2)”. Procedura tzw. wysłuchania publicznego (public hearing)jest jedną z form bezpośredniego uczestnictwa obywateli państwa w procedurze stanowienia prawa. Szczegółowo reguluje je, uchwała sejmu z dnia 30 lipca 1992 roku „Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej”. Ta sama procedura znajduje zastosowanie także w stosunku do rozporządzeń, o czym wspomina artykuł 9. Postanowienia, dotyczące wysłuchania publicznego odnoszącego się do rozporządzeń, zawiera także rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006 roku „w sprawie wysłuchania publicznego dotyczącego projektów rozporządzeń”. Prawo do wzięcia udziału w wysłuchaniu publicznym przysługuje tym podmiotom prowadzącym działalność lobbingową, które zgłosiły zainteresowanie pracami nad projektem rozporządzenia na co najmniej 3 dni przed dniem wysłuchania publicznego.

Artykuł pochodzi z miesięcznika "Marketing Polityczny".

Strona 1 z 1 1

Oceń artykuł:

Dotychczasowe komentarze
0
komentarzy
Dodaj komentarz jako pierwszy.
Twój komentarzAby skomentować ten artykuł musisz być członkiem społeczności Epr.pl. Zarejestruj się lub zaloguj się tutaj, a następnie wróć do tego artykułu.


Piotr Gołębiowski

Ostatnie artykuły tego autoraPublic affairsPublic affairs

Public affairs w języku angielskim oznacza dosłownie „sprawy publiczne”. W zasadzie dla public affairs można by ...

zanox i Affiliate Window łączą siły. W wyniku rebrandignu powstaje marka Awin

zanox, wiodąca w Europie sieć reklamy efektywnościowej, wraz z firmą partnerską Affiliate Window, z dniem 6 ...

zanox i Affiliate Window łączą siły. W wyniku rebrandignu powstaje marka Awin

zanox, wiodąca w Europie sieć reklamy efektywnościowej, wraz z firmą partnerską Affiliate Window, z dniem 6 ...

Pozycjonowanie strony to pozycjonowanie marki w umysłach ludzi

Termin pozycjonowanie ma bez wątpienia pozytywny wydźwięk. Kompleksowe pozycjonowanie stron www to nie tylko inwestycja w ...